Wat is asbest

Asbest is de verzamelnaam voor een aantal mineralen met een vezelstructuur. Vezels met zeer bruikbare eigenschappen, zoals trekvast, slijtvast, warmte-isolerend en bestand tegen hoge temperaturen.

Asbesthoudende materialen

Er zijn toepassingen die uitsluitend bestaan uit asbestvezels (bijvoorbeeld asbestkoord) maar verreweg de meeste materialen bestaan uit een combinatie van asbestvezels en een bindmiddel zoals cement, cellulose of gips. De binding met de asbestvezels kan sterk of zwak zijn. Op grond van de mate van binding van de asbestvezel aan het dragermateriaal onderscheiden we twee categorieën asbesthoudende materialen: materialen met ‘hechtgebonden’ asbest en materialen met ‘niet-hechtgebonden’ asbest.

Hechtgebonden asbest

Als een materiaal met hechtgebonden asbest in goede staat verkeerd, komen er weinig of geen asbestvezels vrij. In de loop der tijd kan door diverse invloeden het bindmiddel worden aangetast, waardoor de hechting verdwijnt en vezels wel gemakkelijk vrijkomen. Soms treffen we materialen aan waarvan het bindmiddel vrijwel geheel is vergaan.

Niet-hechtgebonden asbest

Van materialen met niet-hechtgebonden asbest kunnen de asbestvezels gemakkelijk vrijkomen. Ook wanneer nog geen verwering is opgetreden.


Waarom is asbest gevaarlijk?

Asbest is niet giftig. Het bestaat ongeveer uit dezelfde elementen als steen en glas. Wat asbest gevaarlijk maakt is de vezelstructuur en dat de vezels breken en splitsen tot hele dunne minuscule naaldjes. Deze kunnen zo klein worden dat ze bij aanraking een enkele cel kunnen beschadigen. De cellen van de huid kapselen het naaldje in, en dan vormt zich een soort wratje. Dit is zichtbaar en kan eenvoudig worden weggehaald. Maar in de longen is dat anders.

De kleine asbestvezels wegen bijna niets en zweven daarom lang in de lucht. Hierdoor worden ze heel makkelijk verspreid en ingeademd.

De meeste stofdeeltjes die we inademen, ademen we ook weer uit. De rest wordt opgevangen door het natuurlijke afweersysteem in de longen. Maar ons systeem is niet in staat om die hele kleine asbestvezeltjes te vangen. Die kunnen daarom heel diep in de longen doordringen. Als ze daar bijvoorbeeld een cel van ons longvlies beschadigen, dan kan deze cel zich gaan gedragen als een kankercel, die heel langzaam groeit en het longvlies beschadigt. Het kan tot wel 10 tot 40 jaar duren voordat we merken wat er aan de hand is.


Asbest in huis

Is het gevaarlijk als het blijft zitten?

In de meeste gevallen zal het asbest zo zijn toegepast dat er bij het dagelijks gebruik van de woning geen asbestvezels vrij komen. De aanwezigheid van asbest is dan niet schadelijk voor de gezondheid.

Als we gaan klussen.

Er ontstaat echter altijd een risico op blootstelling als we per ongeluk asbest bewerken. (boren, zagen, schuren of slopen) Dit is alleen te voorkomen als bekend is waar het zit!

Als we geen risico willen lopen is het verstandig te laten onderzoeken of er asbest in uw huis zit.

Moet ik het laten verwijderen?

De asbestregelgeving is gebaseerd op het verbod op het bewerken, verwerken of in voorraad houden van asbest of asbesthoudende producten. Er is geen verbod op het hebben van reeds verwerkte asbesthoudende materialen in huis. Er is dus ook geen plicht om deze te laten verwijderen.

Is het aan te raden om het te verwijderen?

Het is aan te raden als er een blootstellingsrisico aanwezig is.

Bij hechtgebonden asbest, wat in goede staat verkeert zal dit niet snel ontstaan. Maar bij niet-gebonden asbest, wat niet is afgeschermd, en wat op een aanraakbare plaats zit, is dat wel het geval.

Voor meer informatie over risico’s voor de gezondheid zie site van de overheid


Asbest in bedrijfsgebouwen

Werkgevers zijn op basis van de Arbowet verplicht te zorgen voor een veilige werkplek voor hun werknemers. Werknemers mogen niet blootgesteld worden aan asbest. Komt een werknemer in een arbeidssituatie in aanraking met asbest en wordt hij daardoor ziek, dan kan hij de geleden schade vorderen van zijn (oud)werkgever. Dit is op grond van het (in het Burgerlijk Wetboek vastgelegde) algemene beginsel dat de werkgever schade die een werknemer lijdt in de uitoefening van zijn beroep, dient te vergoeden.

Voor een pand wat vóór 1994 is gebouwd is de kans groot dat daar asbest in is verwerkt. De vraag is of deze materialen ook een blootstellingsrisico vormen. ERKA-asbest kan dit voor u onderzoeken. Er wordt dan eerst gekeken óf er in het gebouw asbesthoudende materialen zijn verwerkt. En als er beschadigde materialen worden gevonden, wordt er met behulp van kleefmonsters onderzocht of er vezels los zijn gekomen en hoe ver deze in het gebouw zijn verspreid. Als er stof met asbestvezels wordt aangetroffen wordt afhankelijk van de gradatie bepaald wat er gedaan moet worden. Dat kan zijn ‘niets doen’ of ‘de ruimte afsluiten en saneren’.

Als de betreffende ruimte(n) echter voor de sanering nog gebruikt moet worden, wordt geadviseerd eerst een NEN 2991-onderzoek uit te laten voeren. Daarmee wordt precies duidelijk of er bij gebruik van de ruimte asbestvezels in de lucht zijn.